Ile stopni musi być, by odwołać lekcje w szkole? Obowiązki dyrektora przy niskich temperaturach

Polskę nawiedza fala arktycznego powietrza, która wywołuje temperatury niespotykane od wielu lat. W niektórych regionach termometry pokazują nawet poniżej -30°C, co stanowi poważne wyzwanie dla systemu oświaty. Dla uczniów dodatkowe dni wolne mogą być atrakcyjne, jednak przepisy dokładnie regulują, kiedy mróz staje się przeszkodą uniemożliwiającą prowadzenie zajęć szkolnych.

Niedzielny wieczór przyniesie minimalne temperatury sięgające od -29°C na północnym wschodzie, przez około -20°C w centrum, aż do -6°C na południowym zachodzie kraju. Według Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW), podobne, choć lokalne niższe wartości poniżej -25°C notowano ostatnio zimą 2020/2021, a na znacznie większym obszarze w sezonie 2011/2012.

Sytuacja pogodowa stawia pod znakiem zapytania bezpieczeństwo uczniów na drodze do szkół. Już niemal 600 placówek zdecydowało się na czasowe zawieszenie zajęć, a kolejne powiaty zapowiadają podobne działania. Problem nie dotyczy jednak tylko transportu – mróz stanowi też duże wyzwanie dla budynków szkolnych, które muszą spełniać wysokie wymagania dotyczące ogrzewania.

Jakie temperatury decydują o odwołaniu lekcji?

Podstawowym dokumentem określającym warunki pracy szkół w okresie zimowym jest Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 31 grudnia 2002 roku dotyczące bezpieczeństwa i higieny w placówkach oświatowych. W przepisach tych jasno wskazano, że temperatura w pomieszczeniach, gdzie odbywają się zajęcia, nie może być niższa niż 18°C.

Jeśli system grzewczy zawiedzie i nie uda się utrzymać tej temperatury, dyrektor ma obowiązek zawiesić lekcje. Jednak to nie jedyny warunek do odwołania zajęć. Gdy temperatury w klasach są odpowiednie, ale mróz utrudnia bezpieczne dotarcie do szkoły, obowiązują inne przepisy dotyczące temperatury zewnętrznej.

Zawieszenie zajęć jest dopuszczalne, jeśli temperatura na zewnątrz, mierzona o godzinie 21:00 w dwóch kolejnych dniach przed planowanym zawieszeniem lekcji, wynosi -15°C lub mniej. Wówczas dyrektor, za zgodą organu prowadzącego (gminy, powiatu lub kuratora oświaty), może podjąć decyzję o zamknięciu szkoły.

Nie oznacza to jednak automatycznego zamknięcia wszystkich szkół w kraju. Decyzja w tej sprawie leży po stronie organu prowadzącego, który może dostosować rozporządzenie do lokalnych warunków pogodowych i infrastrukturalnych.

Obowiązki dyrektora szkoły

Dyrektor szkoły ponosi pełną odpowiedzialność za zapewnienie bezpiecznych warunków nauki. Oznacza to nie tylko utrzymanie odpowiedniej temperatury w salach lekcyjnych, ale także ciągłą monitorowanie warunków atmosferycznych i stanu infrastruktury szkolnej.

W przypadku, gdy temperatura wewnątrz spadnie poniżej 18°C, dyrektor zobowiązany jest niezwłocznie zawiesić zajęcia i powiadomić organ prowadzący. Ta decyzja nie ma charakteru uznaniowego – brak wymaganej temperatury stanowi realne zagrożenie dla zdrowia uczniów i pracowników szkoły.

Gdy zawieszenie zajęć trwa dłużej niż dwa dni, dyrektor ma obowiązek zorganizować naukę zdalną z wykorzystaniem platform edukacyjnych i narzędzi informatycznych. Umożliwia to kontynuację procesu edukacyjnego bez konieczności fizycznej obecności uczniów w budynku szkolnym.

Procedury wstrzymania zajęć i odpowiedzialności szkół

W praktyce decyzja o odwołaniu lekcji wymaga współpracy dyrektora szkoły z organem prowadzącym oraz kuratorium oświaty. Proces ten nie jest natychmiastowy, lecz wymaga spełnienia ściśle określonych warunków i procedur administracyjnych. Zgodę organu prowadzącego dyrektor może uzyskać drogą ustną, telefoniczną lub elektroniczną – przepisy nie wymagają formy pisemnej.

Ważne jest, że nawet po zawieszeniu zajęć szkoła powinna zapewnić opiekę uczniom, którzy mimo niskich temperatur mogą dotrzeć do placówki. Dlatego w wielu szkołach nadal działają świetlice szkolne, a nauczyciele pozostają dostępni do pomocy.

Coraz częściej zamiast całkowitego zawieszenia zajęć stosuje się naukę zdalną, co pozwala na kontynuację edukacji bez konieczności wychodzenia dzieci w niekorzystnych warunkach pogodowych. Wdrożenie tego trybu stało się znacznie prostsze dzięki doświadczeniom zdobytym podczas pandemii COVID-19 i rozpowszechnieniu się platform edukacyjnych.

Rodzice powinni uważnie śledzić komunikaty przekazywane przez szkoły w dziennikach elektronicznych, gdzie najszybciej pojawiają się informacje o ewentualnych zmianach dotyczących zajęć, czy to w formie zawieszenia, czy przejścia na naukę zdalną.

Warto pamiętać, że w temperaturach około -30°C wzrasta ryzyko awarii sieci ciepłowniczych, co może spowodować konieczność nagłego zamknięcia szkół nawet w sytuacjach, gdzie mróz w innym przypadku nie uniemożliwiałby normalnego funkcjonowania placówek.